Każdy, kto czytał Księgę Rut, doświadczył poczucia zakłopotania i zdziwienia sceną na klepisku, gdzie Rut odwiedza Boaza w środku nocy po tym, jak pił on alkohol (Rt 3,1–13). To scena pełna napięcia seksualnego. Co się zatem dzieje?

Dla kontekstu, Księga Rut opowiada historię odwrócenia losów Noemi. Zaczyna się od Noemi jako nędznej wdowy, bez męża i dzieci, uciekającej przed głodem z miasta ironicznie nazwanego „Domem Chleba” (Betlejem). Pod koniec narracji Bóg całkowicie przywraca Noemi siły, a jej odnowienie jest radosne (1,20; 4,13–16). Siedzi w radości z dzieckiem na kolanach, w obfitości zboża w Betlejem. Jednak Bóg dokonuje tego odwrócenia losu za pośrednictwem kogoś, kogo najmniej byśmy się spodziewali: Moabitki o imieniu Rut.

Księga Rut jest starannie skonstruowana, aby celebrować nawrócenie Moabitki do ludu przymierza Bożego. W Bożym planie jej potomstwem jest Król, który odnowi kosmos (4,18–22; Mt 1,5). Zastanówmy się, jak na klepisku Boaz i Rut odrzucają moabicką rozwiązłość oraz brak gościnności, a przyjmują wierność przymierzu i hojną szczodrość.

Plugawa przeszłość Moabu

W kluczowych momentach historia przywołuje plugawą przeszłość Moabitów, aby budować napięcie. Na początku opowieści izraelska rodzina opuszcza ziemię obiecaną, aby szukać schronienia w Moabie i wchodzić w związki małżeńskie z mieszkańcami (Rt 1,1–4). Wydaje się to skandaliczne. Prawo jasno mówi, że Izraelici nie mają żenić się z tymi, którzy są spoza wierzącej wspólnoty przymierza (Pwt 7,1–4; Ezd 10,2–3). Księga Rut nawiązuje do trzech wykroczeń Moabitów, aby podkreślić skandal związany z powrotem moabickiej kobiety do Betlejem.

Księga Rut nawiązuje do trzech wykroczeń Moabitów, aby podkreślić skandal związany z powrotem moabickiej kobiety do Betlejem.

Historia powstania Moabitów jest opowiedziana w Księdze Rodzaju 19,30–38. To kazirodcze wydarzenie jest mroczne i niepokojące. Jest to historia, której wolelibyśmy nie czytać. Lot i jego córki ukrywają się w górach po zniszczeniu Sodomy i Gomory, a starsza córka uważa, że ich szanse na męża i dzieci przeminęły. Mówi do swojej siostry: „Chodź, upoimy ojca naszego winem i położymy się z nim, aby zachować potomstwo z ojca naszego” (w. 32). Syn starszej córki otrzymał imię Moab (w. 37).

Jednak to nie ta historia pochodzenia sprowadza na Moabitów przekleństwo Pana. Pokolenia później, gdy Izrael zmierza do ziemi obiecanej, Moab odmawia okazania im gościnności oraz podania chleba i wody. Zamiast tego król Moabu, Balak, stara się przekląć Izraela za pośrednictwem proroka Balaama (Pwt 23,4). Z tego powodu Bóg nakazuje: „Ammonita ani Moabita nie wejdzie do zgromadzenia PANA. . . . Nie będziesz szukał ich pokoju ani ich dobrobytu przez wszystkie swoje dni na wieki” (ww. 3, 6).

Mimo że Moabici nie dali chleba ani wody podróżującym Izraelitom, dali im Baala i zaprosili ich do czczenia fałszywych bogów. Scena ta jest dramatycznie opisana w 25. rozdziale Księgi Liczb. Najwyraźniej Moabici dawali jedzenie tylko wtedy, gdy wiązało się to z rozwiązłością seksualną i rażącym bałwochwalstwem. Mojżesz relacjonuje,

Lud zaczął cudzołożyć z córkami Moabu. One zapraszały lud na ofiary swoich bogów, a lud jadł i kłaniał się ich bogom. Tak Izrael sprzęgnął się z Baalem z Peor. (Lb 25,1–3)

Sprawiedliwość Boaza i Rut

Biorąc pod uwagę historię Moabu, Rut, Moabitka w Izraelu, jest postacią skandaliczną. Gdy zbliżamy się do sceny na klepisku, wstrzymujemy oddech: czy to po prostu kolejny przypadek moabickiego zła i uwodzenia Izraelitów? W rzeczywistości jest wręcz przeciwnie.

Działania Boaza i Rut na klepisku są pełne miłości przymierza i wierności. Każdy czyn stoi w jaskrawym kontraście do historii Moabitów. Boaz i Rut zamieniają rozwiązłość na powściągliwość, brak gościnności na hojność, a uwodzicielskie bałwochwalstwo na wierność przymierzu.

Na klepisku Rut kładzie się u stóp Boaza i czeka, aż on „powie [jej], co ma czynić” (3,4). Niektórzy interpretatorzy twierdzą, że aluzje w tekście sugerują zbliżenie seksualne. Ale to po prostu się nie dzieje (por. 4,13).

Autor celowo nawiązuje do pochodzenia Moabu. Podobnie jak pierwsza matka Moabu zrobiła z Lotem, Rut Moabitka mogła wykorzystać picie Boaza i uwieść go. Ale tego nie zrobiła. Czekała i ufała. Boaz mógł skorzystać z okazji i przespać się z Rut. Ale tego nie zrobił. Czekał, pragnąc wypełnić prawo poprzez zwrócenie się do bliższego wykupiciela niż on sam. Moabicka kobieta zostaje wprowadzona pod cień skrzydeł jedynego prawdziwego Boga (2,11–12; 3,9).

W przeciwieństwie do Moabu, który nie wykazał gościnności wobec Izraela, Rut okazuje hojną gościnność Noemi poprzez codzienną pracę i troskę o nią. W rzeczywistości, w tej scenie na klepisku, Rut z pokorą poddaje się radom Noemi (3,6). Noemi wiedziała, czego potrzebuje ich rodzina, aby doświadczyć głębokiego odnowienia: potrzebowali znaleźć odpoczynek w swoim wykupicielu (3,1–2).

Boaz dostrzega miłość przymierza Rut do jej teściowej (3,10). Boaz z kolei okazuje hojność tej moabickiej kobiecie i jej izraelskiej teściowej, wielokrotnie dając im zboże. Po wieczorze na klepisku Rut zostaje wysłana do domu z jeszcze większą ilością zboża (3,17).

Historia Pięćdziesiątnicy: Obfitość dla narodów

Pod koniec historii Boaz wyłania się jako ktoś więcej niż tylko wykupiciel linii zmarłego męża Noemi, Elimeleka, zgodnie z prawem (Kpł 25,23–28; Pwt 25,5–10). Jest on konkretnym sposobem, w jaki Bóg zapewnia pełne włączenie do przymierza cudzoziemskiej kobiecie znajdującej się pod przekleństwem swojego ludu. Rut stanowi obraz tego, czym jest nawrócenie. Zostaje ocalona od moabickiego przekleństwa wiecznego wykluczenia i wprowadzona w pokój ludu Bożego (Ef 2,11–14).

Boaz i Rut zamieniają rozwiązłość na powściągliwość, brak gościnności na hojność, a uwodzicielskie bałwochwalstwo na wierność przymierzu.

Tradycyjnie Księga Rut jest kojarzona ze Świętem Pięćdziesiątnicy. Nie jest to zaskakujące, ponieważ w Dziejach Apostolskich Pięćdziesiątnica sygnalizuje początek międzynarodowych żniw ludzi wielbiących Jezusa Chrystusa z każdego plemienia, języka i narodu.

Rut Moabitka jest pierwociną tych nadchodzących ogólnoświatowych żniw. I to właśnie poprzez jej potomstwo się to dzieje. Księga Rut nie dotyczy tylko odnowienia Noemi. Dotyczy Bożego planu ogólnoświatowego odnowienia poprzez Jezusa Chrystusa, potomka Rut.